Σόδομα και Γόμορα ...

Μόνο ο Λωτ, η γυναίκα του και οι κόρες τους θα σώζονταν με τον όρο ότι κανένας τους δεν θα κοίταζε πίσω καθώς θα έφευγαν από την πόλη πριν πέσει η πύρινη βροχή!
Αλλά η γυναίκα του Λωτ στράφηκε προς τα πίσω και μεταμορφώθηκε σε στήλη άλατος!
Μήπως αυτό είναι το πρόβλημα του συντηρητισμού; Ότι, δηλαδή, όποιος κοιτάζει πίσω, όποιος γαντζώνεται στο παρελθόν γίνεται αναπόφευκτα στήλη άλατος, απολιθωμένος, αρτηριοσκληρωμένος; Δεν εξελίσσεται πια, δεν ανανεώνεται ποτέ, γίνεται "ορυκτό"; Ότι όποιος δεν μπορεί ν' απαγκιστρωθεί και να ξεκόψει από ένα φθαρμένο κι ετοιμοθάνατο παρελθόν είναι ο ίδιος ένας ζωντανός νεκρός, μια ακίνητη στήλη άλατος;

Ο ναυτικός που έγινε άγιος (Ιωακείμ Βατοπεδινός ο Παπουλάκης)

Βρέθηκε πάλι στο γνώριμο σ' αυτόν καπηλειό της Αλεξάνδρειας. Σ' ένα απ' αυτά που σύχναζαν τα αποβράσματα και οι μεθύστακες της πόλης.

Στο στενό σοκάκι οι πουτάνες μόστραραν τα κάλλη τους κι οι Άγγλοι ναύτες προσπαθούσαν να ξεδιψάσουν πίνοντας ακόμα και τα ούρα τους...

Ήταν μόνος. Ζωντανός ή νεκρός δεν είχε και τόση σημασία. Ποιος νοιάζεται για ένα μυξιάρικο χαμένο ανθρωπάκι;

Οι κουρασμένες ανθρώπινες ψυχές, τα τελευταία σκιάχτρα της μέρας, ήταν τα γκρίζα αξιοθέατα εκείνης της υγρής νύχτας.

Ο ίδιος ήταν ένας μοναχικός ταξιδιώτης, ένας αγύρτης, ένα συμπυκνωμένο τίποτα... ήταν η εποχή που άρχιζε η κατάδυσή του στα πιο βαθιά νερά της Μεσογείου.

Άρχισε να αντιλαμβάνεται πως οι ανθρώπινες σχέσεις κινούνται σαν μαστουρωμένα ανθρωπάκια μέσα σ' έναν γυάλινο και πολύ εύθραυστο πύργο. Αρκεί ένα απλό στραβοπάτημα, ένα τρελό μεθύσι, ένα ξέφρενο γαμήσι, ένα μοναδικό ηλιοβασίλεμα, μια κουβέντα, ένα δευτερόλεπτο αργοπορίας, ένα λάθος χτένισμα, ένα ξινό χαμόγελο, μια εσφαλμένη ερώτηση, μια απότομη απάντηση για να κατεδαφίσουν ολοσχερώς αυτόν τον θαυμαστό πύργο...

Ήταν μόλις 17 ετών -το 1803- όταν το καράβι του κατέφυγε για προστασία στον ταρσανά της Μονής Βατοπεδίου. Ο μικρός Ιωάννης, χωρίς να διστάσει, ζήτησε αμέσως απ' τον ηγούμενο να τον κρατήσει ως δόκιμο.

(Το 1998 το Πατριαρχείο τον ανακήρυξε άγιο. Γιορτάζεται στις 2 Μαρτίου)

Περί Σαρακοστής ο λόγος...

Η σκυθρωπότητα αποτελεί το σύνηθες εκκλησιαστικό ύφος. Ιδιαίτερα τώρα, που αρχίζει η νηστεία, ο «εκκλησιαστικός άνθρωπος» πρέπει να φορέσει το επίσημο, αγέλαστο και απλησίαστο ύφος του, να «βαρύνει» κάποιες εκατοντάδες κιλά και ν’ αρχίσει έτσι να περιφέρεται στους «ευσεβείς κύκλους» των ομοίων του…

Βέβαια, το ευαγγέλιο μας τα λέει τελείως διαφορετικά: όταν νηστεύετε να παραμένετε φυσιολογικοί, μην κατεβάζετε μούτρα, μην γεμίζετε σκυθρωπότητα τη ζωή σας, αλλά να είστε ευχάριστοι και άνετοι. Αν νιώθεις τη σκυθρωπότητα και τη σοβαρότητα να καταπλακώνει την καρδιά σου, καλύτερα παράτα για φέτος τη νηστεία. Κοίτα πρώτα να βρεις την ψυχική σου ισορροπία και γαλήνη. Τα πνευματικά φαινόμενα απαιτούν πρώτ’ απ’ όλα ευχάριστη διάθεση, άνεση, χαμόγελο και ευφυΐα.

Πραγματικά, είναι εντυπωσιακή η επιμονή της εκκλησίας και των ανθρώπων της να παραμένουν στον κόσμο τους. Είναι τόσο μεγάλη η έλλειψη προσαρμοστικότητας που η εκκλησιαστική μηχανή αναπαράγει αντίγραφα των μοντέλων της δεκαετίας του ’50 και ’60. Μένει απρόσιτη και μακρινή, ανίκανη ν’ αγγίξει και να συγκινήσει τον σύγχρονο άνθρωπο. Περισσότερο έχει χάσει την αποτελεσματικότητά της στη νεολαία. Αντί να προσπαθεί να αποσπάσει κάποιο αγόρι απ’ την αγκαλιά της κοπελιάς του για να το φέρει, δήθεν, κοντά στο Χριστό, θα ήταν προτιμότερο ν’ ανοίξει διάπλατα τη δική της αγκαλιά και να χωρέσει μέσα της το ζευγάρι αγκαλιασμένο!

Στον εκκλησιαστικό χώρο γίνονται, δυστυχώς, αποδεκτές μόνο προβληματικές προσωπικότητες. Οι νορμάλ και φυσιολογικοί άνθρωποι, με εξυπνάδα και αξιοπρέπεια, εξοβελίζονται. Αν είσαι απόκοσμος, αντικοινωνικός, αυστηρός και σοβαρός μπορεί ακόμη και να αγιοποιηθείς. Όμως, μουντός Χριστός δεν υπάρχει ή, μάλλον, μουντός Χριστός είναι υπόθεση ακατανόητη, ανεπίτρεπτη, διεστραμμένη!

Αξίζει να βάλουμε ένα ερωτηματάκι στη σκέψη μας: μήπως ο Χριστός που μας διδάσκει η εκκλησία δεν είναι ο πραγματικός; Χριστός δεν σημαίνει μόνο θαύματα και κατάργηση του φυσικού στοιχείου. Ο Χριστός μας δίδαξε πως κάθε τι το φυσικό και φυσιολογικό διαθέτει τη δική του ανεπανάληπτη ομορφιά. Γι’ αυτό και όσοι αληθινά τον βιώνουν δεν εκπέμπουν δέος, υπερφυσικότητα, υπερβολική αγιότητα. Αλλά μοιάζουν μ’ ένα καταπράσινο λιβάδι που μπορείς να μπεις μέσα του, να τρέξεις, να πηδήξεις, να χορέψεις, να τσαλαπατήσεις τα πάντα με την απόλυτη βεβαιότητα ότι τίποτα δεν θα ταραχθεί και τίποτα δεν θα ενοχληθεί…

Γι’ αυτό κι εμείς αυτές τις μέρες θα συνεχίσουμε να ζούμε φυσιολογικά. Θα κάνουμε το φλερτάκι μας, θα φάμε τις λαγάνες μας, θα πετάξουμε τους αετούς μας, θα παρακολουθήσουμε το ματσάκι –μπορεί να ρίξουμε και κανένα μπινελίκι στην ένταση του αγώνα- αλλά στο τέλος θα τσουγκρίσουμε όλοι μαζί τα ποτήρια μας, θα τραγουδήσουμε, θ’ αγκαλιαστούμε κι όταν γυρίσουμε σπίτι –αν το θυμηθούμε και το αισθανθούμε- ας πούμε κι ένα «δόξα σοι ο Θεός»…

Κάτι Πατέρες μα τι Πατέρες! (Β)

Υπάρχει μια κατηγορία «Πατέρων της Εκκλησίας» μας που ενώ οι ίδιοι διακηρύσσουν καταφανώς αιρετικές απόψεις, εντούτοις εμφανίζονται ως μεγάλοι ... αιρετοφάγοι! Ας αναφέρουμε ορισμένα παραδείγματα:
1) Ο Ιππόλυτος Ρώμης μας θυμίζει κάπως τον σημερινό «αγιορείτη μοναχό» Μάξιμο που περιφέρεται στις τηλεοράσεις και διαφημίζει το νέο του βιβλίο σύμφωνα με το οποίο («αγιογραφικά τεκμηριωμένο» παρακαλώ) ο Αντίχριστος γεννήθηκε ήδη και θα εμφανιστεί δημόσια το 2012!
Ο Ιππόλυτος (έζησε περί το 220 μ.Χ.) είχε κι αυτός «κολλήματα» με τον Αντίχριστο, το «κερασφόρο θηρίο» κλπ. Λίγο προ του θανάτου του έγραψε (κι αυτός) ένα βιβλίο με τίτλο «Χρονικόν». Σε αυτό προσδιόριζε χρονικά το τέλος του κόσμου στα 500 μ.Χ. Ήταν, βλέπετε, περισσότερο έξυπνος απ’ τον δικό μας Μάξιμο. Σίγουρα θα σκέφτηκε κάπως έτσι: «μέχρι τότε ποιος θα θυμάται τι έλεγα εγώ πριν από 300 χρόνια;». Έλα όμως που βρέθηκαν κάποια αποσπάσματα από το «Χρονικόν» κι ο Ιππό έγινε μεγάλη ρόμπα!
Ο Ιππόλυτος αποτελεί τη «σύνοψη» των προσώπων που πρωταγωνίστησαν στην εκκλησιαστική μας ιστορία. Γιατί εκτός από τις «τρέλες» του και τους «χιλιασμούς» του ήταν πολύ «αυστηρών αρχών» αλλά και μέγας ... σχισματικός! Το 217 μ.Χ. ουσιαστικά αυτοανακηρύχθηκε επίσκοπος Ρώμης παρά την ύπαρξη του κανονικού επισκόπου Καλλίστου... Βασικό του επιχείρημα ότι ο Κάλλιστος είχε «ευρύτητα αντιλήψεων» και συγχωρούσε εύκολα τα «βαρέα αμαρτήματα»! Μήπως ολ’ αυτά σας θυμίζουν λίγο τον σημερινό παλαιοημερολογιτισμό; Και να σκεφθείτε ότι ο Ιππόλυτος ήταν φιλόσοφος και ποτέ του δεν αποχωρίσθηκε το τριβώνιον! Αυτό και μόνο αποδεικνύει πόσο πολύ είχε ξεπέσει η φιλοσοφία στην εποχή του... Πάντως ο Ιππόλυτος δεν παρέλειψε να γράψει και ένα τετράτομο έργο με τίτλο «κατά πασών των αιρέσεων έλεγχος». Αυτό τον μάρανε...
2) Μια και μιλήσαμε για «φιλοσόφους Πατέρες» ας θυμηθούμε και λίγο τον Ιουστίνο τον Φιλόσοφο (110-165) που κι αυτός δεν έλεγε με τίποτα να αποχωριστεί το φιλοσοφικό τριβώνιο. Αυτός δεν ήταν βέβαια αιρετοφάγος αλλά την είχε την τρέλα του! Για να δικαιολογήσει μάλιστα την μεταστροφή του στον Χριστιανισμό διηγούνταν την εξής ιστορία: σε μια στιγμή ονειροπολήσεως του τον πλησίασε ένας γέρος και του αναίρεσε μία προς μία όλες τις πλατωνικές δοξασίες και ιδίως εκείνες περί αθανασίας και μετεμψυχώσεως! (Μήπως αυτή η ιστοριούλα σας θυμίζει κάπως τον Σωκράτη στον «Φαίδωνα»;).
Ο Ιουστίνος ήταν και λίγο κουτοπονηρούλης! Προσπάθησε να σηκώσει στους ώμους του το μεγάλο βάρος της αντιπαράθεσης των χριστιανών με τους φιλοσόφους. Και στο έργο του «Α’ Απολογία» πετάει κατάμουτρα στους φιλοσόφους πως ότι αληθινό κατέχουν αυτό είναι κλεμμένο από την Παλαιά Διαθήκη! Όπως ήταν επόμενο οι φιλόσοφοι εκνευρίστηκαν πολύ από την κοτσάνα. Περισσότερο όμως «τα πήρε» ο αυτοκράτορας Μάρκος Αυρήλιος! Χέστηκε απ’ τον φόβο του ο καημένος ο Ιουστίνος και την έκανε ... «γυριστή». Έγραψε, λοιπόν, δεύτερο έργο (Β’ Απολογία) κι εκεί προσπάθησε απλά να ταυτίσει τους χριστιανούς με τους φιλοσόφους της αρχαιότητας, καθώς και οι μεν και οι δε διώχθηκαν γιατί διακήρυτταν την αλήθεια. Κάθε χριστιανός, γράφει, είναι και φιλόσοφος γιατί ακολουθεί την αληθινή φιλοσοφία. Η μετατόπιση της επιχειρηματολογίας του είναι εμφανέστατη.

Κάτι Πατέρες μα τι Πατέρες... (Α)

Στην Ορθόδοξη Ανατολική Εκκλησία έχει σίγουρα υπερτιμηθεί ο ρόλος και η αξία κάποιων διακεκριμένων μοναχών και κληρικών της που είναι ευρύτερα γνωστοί ως «Πατέρες». Η κατάσταση έχει μάλλον ξεφύγει από κάθε έλεγχο και αγγίζει πλέον τα όρια της «πατρολαγνείας»!

Αν όμως διαβάσουμε τα «ψιλά γράμματα» από τον βίο και το έργο των περισσότερων απ’ αυτούς τότε σίγουρα θα μπορέσουμε να τους θέσουμε στις πραγματικές τους διαστάσεις. Ας αρχίσουμε από τις πιο «μαλακές» περιπτώσεις:

1) Ο Πολύκαρπος, επίσκοπος Σμύρνης (82-168 μ.Χ.) φαίνεται πως ήταν λίγο ... φαρμακόγλωσσα. Κάποια μέρα συνάντησε τυχαία τον αιρετικό Μαρκίωνα κι όταν εκείνος τον χαιρέτησε, ο Πολύκαρπος τον αντιχαιρέτησε αποκαλώντας τον «πρωτότοκο του Σατανά»!

Ο καημένος ο Πολύκαρπος είχε φριχτό θάνατο. Ρίχθηκε στην πυρά από το εξαγριωμένο πλήθος! Το συναξάρι του δεν μας πληροφορεί την αιτία που οι «ειδωλολάτρες» είχαν λυσσάξει εναντίον του. Η σιωπή αυτή, σε συνδυασμό με την από τότε διαδεδομένη κακή συνήθεια των Χριστιανών να καίνε αλλόθρησκους ναούς και να γκρεμίζουν αγάλματα, μας κάνει να υποπτευθούμε πως κάποια τέτοια «στραβή» θα είχε κάνει κι ο Πολύκαρπος.

2) Ο Ιγνάτιος Θεοφόρος (50-113) φέρεται να μαρτύρησε στη Ρώμη, αφού προηγουμένως είχε διασχίσει πεζοπορώντας και αλυσοδεμένος τη Μ. Ασία και την Ελλάδα. Υποτίθεται ότι υπεβλήθη στη φοβερή αυτή δοκιμασία προκειμένου να παραδειγματισθούν οι Χριστιανοί των περιοχών αυτών. Όμως οι Χριστιανοί βιογράφοι του μας τα μπερδεύουν κάπως... Μας πληροφορούν, λ.χ., πως κατά την πορεία του συναντούσε αντιπροσωπείες των τοπικών χριστιανικών Εκκλησιών, έγραφε και έστελνε επιστολές κλπ. Καλά, αυτοί οι Χριστιανοί που τον πλησίαζαν δεν είχαν τον φόβο μήπως αλυσοδεθούν και οι ίδιοι και οδηγηθούν στα λιοντάρια της Ρώμης; Και οι φρουροί του Ιγνάτιο πώς και ήταν τόσο ευγενικοί μαζί του και με τους επισκέπτες του; Τελικά η μακρά αυτή πορεία έγινε προς εκφοβισμό ή προς διαφήμιση του Χριστιανισμού; Κάτι δεν κολλάει καλά σ’ αυτή την ιστορία...

Ο Ιγνάτιος σε μια επιστολή του παρακαλεί τους Χριστιανούς της Ρώμης να παύσουν να καταβάλουν προσπάθειες για την απαλλαγή του απ’ τις κατηγορίες! Προφανώς ήθελε με το ... ζόρι και αδίκως να θανατωθεί! Όμως κάτι τέτοιο το αποδοκίμαζε η Εκκλησία (αν δεν κάνω λάθος). Γιατί ισοδυναμούσε με αυτοκτονία... Αλλά ας την προσπεράσουμε αυτή τη «λεπτομέρεια». Κι ας αναρωτηθούμε: Εν έτη 113 μ.Χ. και εν μέσω (υποτίθεται) σκληρού διωγμού, υπήρχαν στη Ρώμη τόσο πολλοί και τόσο ισχυροί Χριστιανοί που να έχουν την ευχέρεια να διαλέγονται με τις επίσημες ρωμαϊκές αρχές και να τις επηρεάζουν τόσο καταλυτικά;

3) Ο Ωριγένης (185-254) είναι ο πολυγραφότερος συγγραφέας όλων των εποχών. Έκανε όμως κι αυτός τις «κουτσουκέλες» του που δεν ήταν και λίγες. Στο τέλος καταδικάσθηκε και ως αιρετικός. Τι να πρωτοθυμηθούμε! Κατ’ αρχήν αυτοευνουχίσθηκε! Το «κόλλημα» των Χριστιανών με το σώμα και τις φυσιολογικές λειτουργίες του ήταν πάντα μεγάλο... Κατά δεύτερον χειροτονήθηκε πρεσβύτερος από Επισκόπους «τοπικά αναρμόδιους» και χωρίς άδεια του Επισκόπου Αλεξανδρείας στον οποίο υπάγονταν! Βλέπετε, στη χριστιανική Εκκλησία όλοι μας ανήκουμε στον Επίσκοπό μας! Κι αν τον «γράψουμε» διαπράττουμε μεγάλο πνευματικό έγκλημα! Αλλά ο Ωριγένης τον ζήταγε τον αφορισμό του... Μέχρι και υπέρ της μετενσάρκωσης επιχειρηματολόγησε!

4) Ο Κλήμης Αλεξανδρεύς (150-215), που στην πραγματικότητα ήταν Αθηναίος, αντιμετώπιζε ένα πολύ σοβαρό πρόβλημα. Στην Αλεξάνδρεια υπήρχαν αρκετοί πλούσιοι που έδειχναν πρόθυμοι να γίνουν Χριστιανοί αλλά ήταν εντελώς απρόθυμοι να στερηθούν την περιουσία τους, όπως απαιτούσε ο Κύριος! Η περίπτωση του νεαρού του Ευαγγελίου που αρνήθηκε να μοιράσει τα πλούτη του στους φτωχούς και να ακολουθήσει τον Ιησού, ήταν κραυγαλέα! Τι να κάνει, λοιπόν, ο καημενούλης ο Κλήμης; Προκειμένου να προσελκύσει τους πλούσιους (και τις δωρεές τους στην Εκκλησία) έκατσε κι έγραψε ένα έργο με τίτλο «Τις ο σωζόμενος πλούσιος;». Εκεί αντιστρέφει εντελώς το πνεύμα του Ιησού, «βαπτίζει» το χρήμα ως κάτι το ηθικά αδιάφορο και ξεκαθαρίζει πως ο Ιησούς δεν εννοούσε ότι οι πλούσιοι πρέπει να διαλύσουν τις περιουσίες τους γιατί τότε «θα διελύετο η κοινωνία»! Προφανώς ο «Άγιος» ήθελε να πει πως θα διαλύονταν το «σύστημα», γιατί την κοινωνία τη διαλύει η φιλοχρηματία κι όχι η φιλανθρωπία των ανθρώπων... Μπράβο Κλήμαρε μεγάλε! Έπρεπε να στήσουν το άγαλμά σου δίπλα σε εκείνο του Τρούμαν!

Ο πραγματικός Θεός ...

Τα μεγάλα άλματα της ανθρώπινης ιστορίας συνδέθηκαν με αντίστοιχες τεχνικές και επιστημονικές ανακαλύψεις. Η επιστήμη ήταν εκείνη που μετέβαλε ριζικά τις υλικές συνθήκες του ανθρώπινου βίου, προκαλώντας αντίστοιχες ανατροπές σε ιδεολογίες, θρησκείες, φιλοσοφικές θεωρίες κλπ. Το δωδεκάθεο του Ολύμπου, λ.χ., κατέρρευσε μόλις ο άνθρωπος κατόρθωσε να προσεγγίσει τις κορυφές του Ολύμπου όπου διαπίστωσε ότι εκεί υπήρχαν μόνο πάγοι και πέτρες. Κανένα ίχνος από τα παλάτια των Θεών δεν βρέθηκε και διαψεύσθηκαν όλα όσα ο Όμηρος και οι αρχαίοι ποιητές εξυμνούσαν και περιέγραφαν. Ο καθένας αντιλαμβάνεται τι μεγάλο σοκ υπέστησαν οι άνθρωποι της εποχής εκείνης από την τόσο καταλυτική διάψευση των θρησκευτικών τους πεποιθήσεων.

Όμως το γκρέμισμα των δώδεκα Θεών δεν ξερίζωσε και τις πραγματικές αιτίες του θρησκευτικού φαινομένου. Η αγωνία του ανθρώπου μπρος στο θάνατο, την αρρώστια και τη δυστυχία παρέμενε αμείωτη κι έτσι, αμυνόμενος, «ύψωσε» τους Θεούς του ακόμη πιο ψηλά, στους ουρανούς, πιστεύοντας πως ποτέ δεν θα κατόρθωνε ο ίδιος να φτάσει μέχρι εκεί ώστε να επαναληφθεί το «φαινόμενο του Ολύμπου». Σήμερα όμως τα διαστημόπλοια, οι πύραυλοι, τα διαστημικά λεωφορεία αλλά κυρίως τα ισχυρά τηλεσκόπια, μας βοηθούν να έχουμε εικόνα των εσχατιών του σύμπαντος και να γνωρίζουμε καλά πως πουθενά εκεί δεν υπάρχει παράδεισος, κόλαση, θρόνοι του Θεού, Χερουβείμ, Σεραφείμ κλπ. Και πάλι όμως ο άνθρωπος δεν εξουδετέρωσε την "πρώτη ύλη" της θρησκείας, την αρρώστια, τον πόνο και τον θάνατο, κι έτσι (αμυνόμενος πάλι) προσέδωσε πνευματική (και συνεπώς άυλη και αόρατη) μορφή σε Θεούς, θρόνους, βασιλείες των ουρανών κλπ. Τώρα ένιωθε σίγουρος πως η επιστήμη δεν θα διέψευδε ποτέ τις θρησκευτικές του πεποιθήσεις.

Στη ζωή όμως αυτή ένα είναι βέβαιο: ποτέ μη λες ποτέ! Βέβαια η επιστήμη δεν πρόκειται ποτέ να αποδείξει την ύπαρξη ή την ανυπαρξία των στοιχείων του «πνευματικού κόσμου», μπορεί όμως να χτυπήσει στη ρίζα του το θρησκευτικό φαινόμενο με τη μορφή που το γνωρίσαμε ως τα σήμερα. Πώς γίνεται αυτό; Μα εξαλείφοντας τις γενεσιουργούς αιτίες όλων των θρησκειών, δηλ. τον πόνο, την αρρώστια και τον θάνατο! Μια τέτοια εξέλιξη θα ανατρέψει τα πάντα. Θα γκρεμίσει όλα τα «καταφύγια ιδεών», τα «πνευματικά λιμάνια» και τις ψευδαισθήσεις που τα συνοδεύουν.

Βέβαια, υπάρχουν αρκετοί άνθρωποι που έχουν ήδη «βολευτεί». Και επειδή κάθε «ξεβόλεμα» είναι οδυνηρό, αντιδρούν. Αντιλαμβάνονται τους «κινδύνους» από τα επιτεύγματα της σύγχρονης επιστήμης (βιοϊατρικής, γενετικής κλπ) και αρχίζουν να αμύνονται. Με δύο κυρίους τρόπους:

Α) Αρνούμενοι τις πραγματικές δυνατότητες της επιστήμης. Υποστηρίζοντας πως όσα γράφονται ή λέγονται σχετικά είναι «φήμες της πιάτσας», «ευχολόγια, φαντασιώσεις, μύθοι»! Και συνεπώς τίποτε ουσιαστικό δεν μπορεί να προσφέρει η επιστημονική έρευνα, κανένας κίνδυνος για τα «ιδεολογικά τους λιμάνια» δεν υφίσταται και μπορούν να κοιμούνται ήσυχοι. Πρόκειται για την κλασική μέθοδο του «στρουθοκαμηλισμού»! Βασικό τους επιχείρημα ότι η επιστήμη «δεν έχει ακόμη δώσει απαντήσεις σε βασικά ερωτήματα», πως ακόμη «πολλές πτυχές του γονιδιόματος παραμένουν άγνωστες» κλπ. Ασφαλώς και η επιστήμη βρίσκεται στα πρώτα βήματα της εξερεύνησης του μυστηρίου που λέγεται «άνθρωπος». Όμως έκανε ήδη μια πολύ καλή αρχή και στη συνέχεια οι εξελίξεις αναμένονται ραγδαίες. Όσοι λοιπόν αντιδρούν με τη μέθοδο της «στρουθοκαμήλου» δεν έχουν παρά απλά να ελπίζουν πως όσο οι ίδιοι ζουν οι επιστημονικές εξελίξεις δεν θα προφθάσουν να τους διαψεύσουν. Αν και κατά βάθος γνωρίζουν πως «όταν έχεις βρει το κλειδί είναι ζήτημα χρόνου να ανακαλύψεις την κλειδαρότρυπα και να ανοίξεις την πόρτα»!

Β) Ο δεύτερος τρόπος αντίδρασης είναι πιο ειλικρινής αλλά και πιο ωμός! Όσοι τον ακολουθούν δεν ματαιοπονούν επιχειρώντας να βγάλουν ανίκανη την επιστήμη. Δεν τρέφουν αυταπάτες για το τι τους περιμένει και σπεύδουν να το δηλώσουν. Αντιγράφω ένα απόσπασμα από την ομιλία του Νικόλαου Χατζηνικολάου (σημερινού μητροπολίτη Μεσογαίας) στην στρογγυλή τράπεζα που διοργάνωσε στο ξενοδοχείο Κάραβελ ο Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών στις 10-2-1999 με θέμα «Βιοϊατρική-βιοηθική»:«Κάθε προσπάθεια διόρθωσης της μορφής της ζωής (γενετική βελτίωση της φύσης και του ανθρώπου) φανερώνει μη αποδοχή των νόμων του Θεού και προσπάθεια υποβιβασμού του έργου της δημιουργίας Του. Αυτός, όπως ταπεινά διατυπώνει η Αγία Γραφή, όταν ολοκλήρωσε τη δημιουργία «είδε τα πάντα, όσα εποίησεν, και ιδού καλά λίαν». Στο πνεύμα του θεϊκού λόγου όλα ήταν πολύ καλά. Στο διεστραμμένο όμως από την αλαζονεία μυαλό του ανθρώπου, η φύση του Θεού παίρνει ... λίαν καλώς. Ενώ η ανθρώπινη δημιουργία διεκδικεί τομ άριστα»!

Καταλάβατε; Το πρόβλημά τους είναι μην τυχόν και βγει «σκάρτος» ο Θεός της Παλαιάς Διαθήκης. Που, σημειωτέον, «έγινε ρόμπα» από τον Θεό της Καινής Διαθήκης! Ε λοιπόν, ναι! Ο Θεός της Παλαιάς Διαθήκης καθόλου καλόν δεν έπλασε τον κόσμο! Και χρειάζεται όχι απλώς επισκευή αλλά εκ θεμελίων ανατροπή και ανοικοδόμηση! Όσοι, δε, έχουν οικοδομήσει τη ζωή τους σε έναν Θεό «διεκπεραιωτή ατομικών υποθέσεων» (κάτι σαν τα Κ.Ε.Π.) καλό θα ήταν ν΄αρχίζουν να υποστέλλουν τις σημαίες τους. Ο «Θεός των ατομικών ρουσφετιών» («κάνε μας καλά», «βρες μου μια καλή δουλειά ή έναν καλό γαμπρό») είναι ετοιμοθάνατος. Ίσως και να ήρθε η ώρα να ανακαλύψει ο άνθρωπος τον πραγματικό Θεό...

Παραμονές Χριστουγέννων ...

Ο άνθρωπος έχει αγριέψει. Κλείνει σφιχτά τα μάτια του, σφραγίζει ερμητικά τ' αυτιά του. Προσκυνά τα σύγχρονα είδωλα και τα κνώδαλα της γης. Έκστασις φρενών και παραφροσύνη!

Κατάντησε ένα μάτσο χάλια, έρμαιο της σχιζοφρένειάς του, της ανασφάλειας και των φοβιών του. Η ιδιότητα του ανθρώπου δεν αποτελεί πλέον τιμητικό γεγονός.

Αποστρέφεται τον Θεό. Τον θεωρεί σκληρό και αυταρχικό. Απαιτεί τόσα πολλά απ' τους ανθρώπους που είναι πολύ δύσκολο να τον αποδεχτείς και να τον ακολουθήσεις.

Αλλά για ποιον Θεό μιλάμε άραγε; Μήπως γι' αυτόν που κάθεται σε χρυσοποίκιλτο θρόνο δορυφορούμενος από τάγματα αγγέλων και αρχαγγέλων, ή γι' αυτόν που γεννήθηκε από μια πάμπτωχη κοπέλα μέσα σε έναν στάβλο;

Την Παναγία μην την βλέπετε τώρα στις εκκλησίες μέσα στα μεγαλεία, τα πορφυρά φορέματα, τα χρυσά εικονίσματα με το πρόσωπό της κρυμμένο από ρολόγια και δαχτυλίδια. Ήταν μια φτωχή εβραιοπούλα, ένα πεντάρφανο κοριτσάκι, αδύναμο, φτωχό, ανίσχυρο, χωρίς καμία κοινωνική καταξίωση.

Το μεγάλο μήνυμα των Χριστουγέννων είναι η ταπεινοφροσύνη, η μόνη που μπορεί να μας προσφέρει την ψυχική μας υγεία και ισορροπία. Αλλά όταν λέμε "ταπεινοφροσύνη" δεν εννοούμε ούτε την αναξιοπρέπεια και τον αυτοεξευτελισμό ούτε την υποκριτική ταπεινολογία και ταπεινοσχημία.

Υγιής ταπεινοφροσύνη είναι να αντιληφθούμε πως για ένα μέρος της αλήθειας δεν αρκεί η ανθρώπινη σοφία και γνώση. Ο άνθρωπος δεν επαρκεί από μόνος του να την ανακαλύψει, γι' αυτό πρέπει να είναι έτοιμος να τη δεχτεί "άνωθεν", χωρίς το φιλτράρισμα της λογικής και της επιστήμης.

Αλλ' αυτό προϋποθέτει ανθρώπους φιλαλήθεις και έντιμους με τον εαυτό τους. Απαιτεί μια πολύ λεπτή "χειρουργική επέμβαση" στον εγωισμό μας και, φυσικά, τις ανάλογες αντοχές...